OCR Text |
Show o De Mundt' Fabrlca; R ?- t ero· ipfius fupra horizon rem, dies artiticial!s; Cicuti latebri; ~i~si~Jr~ ~orizontem, nox artificialis eft. Lux au tern tlla crepera, fiut.. ~ d.· ac noB:em dubia, erepufeulum appellatur : vulgus tam en cre-tnter tem fi · · d · pu1rC. U 1u m trumque matutinum, ac ve percmum, 10 tem computat.Se .. V · · .fi . 1· qttitur nunc vc de quantitate dierum nacurabum,ac: artl · eta ~urn, necn~~ crepufculorum differamus. .f!!!antitas dierumnaturalium: S Ciendum igitur primo illud qu?d ~ulgc paradox~m putatur,dies {ci~ Jicet naturales noh omnes effe ~n~tcem crquates .~ tdeft, te~pus quo~ eft ab vno meridie ad alteru~ me_ndtem , non dfe :r9uale cuth~et alte~t tempori J a meridie in meri~~em mtercepto ~ quamuts eo rum dt~erentta fit adeo parua , vt infenfibths euadac. quontam vero A!tronomt vumtur diebus tanquam mocuu_m me~ furis; menfurz. autcm crquales cife opor.• ttt, hinc factum eft, vt 1pu affumant ~mn~s dtes tlnqu_am a:q~ales , . leu, mediocres,orcaque hinc lint ,,l~o gratta dterum,~qualJ~m ~cthcec,& m~qualium, feudifferentium. l?tes autem natur~hs 1~edto~r~s feu.a:qua!.ts,. eft integra :rquatoris reuol~uo, & pr~te!ea 59, 8 ~ quotJdte_ e?Jm t?tus. ~qu:1tor, cum ali qua parte 1pfius reuoluttur, quz refpondet tlh partt zo• diaci,quam fol fingu!Is die b. percurric. qure pars zodiaci _di~r!a,non fen,!~ per eft fibi ~qual is; & confequentcr neq; partes requacons tills corrdpo· dentes; fed aliquando funt maio res, aliquaodo min ores quam 5~'· 811 • ita vt 59', 8'1, medius fit inter vtrumque exc:ffum. hanc autem requallr:atem...,. fie reperiunt;quoniam fingulis die b. totus a:qu~tor cum additamento ill() reuoluitur,fit vt in ~nno vne omni~a ill a additamenta to tum ~quatorenu infumaor,quare diuidunt to tum rtquatorem,feu aggregatum ex ill is add~ tam en tis) in tot partes ~quales,quot dies in anno continentur,guarunw qua:libet continet fere J9', 811 , & 6ngulas fingulis ~:quatoris reuolutioni~ bus adijdunt,atque ita conftituunt dies medioeres,quib. in tabulis aftroJ nomids, & in calculis vtuntur. proprerea foleC'it tempus obla:tum feu di!s oblatos vulgares, feu ciuilcs, qui difterentes funt, ad quos motus ccrleR(S calculare volunt, prius ad requalitatem reuocare, feu in dir::s 4tquales c&· uerrere; cui us rei gratia compofuerunt tabu lam zquati<>f1is diertlrr.t; qu.a nos breuitatis cau(a omittilllus; pr.rfcrcim cum res h:tc a liquid dilcrimi• nis lunari tan tum calculo ingerat; dies enim vnus dift""crens, ab vnodiu ~quali infenfibilicer diffcrc; quamuis~ omnes· dies differences maiores,aut rr~in?r~s ~qua.Iib_uS',cornpar~ti cun1 ~qualibu'> cos fuperent p~ul? plufqua cilmtdJa hora .. outur au tern tn<lqualiras dierum,primo ex foliS ctrculo ec. centrico, eo enim pefito ~ vt vidimus- fequitur folem in v.1a zodjad parte tardius moucd, quam in altera., & confequencer minus C]UOtidie e zo· diaco, tnot~ ~r~prio, conficere, quam in altera parte, quare eti~m par• tes requa.;ons tlhs rcfpondentes e[e minores, & confcquent:er ib1 facere. dit~ ' .. Pars Tertta; 2. :t 1 dies minores; hie autem maio res ~qualibus:bis tam en in anno cum ~qua-~ libus congruunt. quod accidit cum fit tranficus a minoribus ad rnaiores; & e contra.fecunda cauf.a eft, quia partibus zodiaci etiam zqu:~libus,non refpondent partes a:quatoris ~quales in motu diurno; fie uti in Afccnfionibus explicabirur: cum aute m illre partes zquatoris concur rant ad complendos dies, er~nc necdfari? dies inzqualf~· eadem in:r.qualicas ctjalR inhoras necdlano transfundtcur. H~tc de dtcbus naturahbus • ~antitaJ dierun:p Arti{icia[ium ~ ·p R.imo eonfiderandum eft cur dies artificiaies rarij'linc in varjjs tetr2· locis; fub ~qua tore enim vbi nihil elcuacur pol us perpetuum eft re.quiaotbum ; in alijs.vero locis vbi pol us eleuacur magnam fubeunt va40 riecacem,tum fi inuicern comparencur dies eiufdem elcuationis, tum etia ficum diebus ali us eleuarionis conferantur •. in eadem enim cleuatione boreali dies longiffimus eft in tropico cancri,pofiea decrdcunt vfq; ad tropicum Capricorni, vbi nox Iongilfima efficitur: vt vuJgo no tum eft in di .. uerlis au tern eleuationibus hie ordo feruatur, vt quanto maier eft eleuatio poli, tanto maior fit die-s longiffima ~fiiualis, tantoq; minor nox.hyemalis vera maxima; cur aucem h~c contingant, vt intelliga.s, confidera·dum eft, folem dum ab vno rropico ad alrerum accedit, defcribere moen diurno circu!os fere 18.:., inuicem paralic los: quotidie videlicet vnu~,. quamuis reuera fol noncirculos, fed lpiras efficiat, \rt alias diximus :attamen fine vllo errore, imo f.1cilioris intelligentiz c~ufa, confideranturvtcirculi. hi igirur dituntur circuli dierum naturalium,. a.rcu.s, vero fiue· portion·es ipforum fupra horizontem ext antes d'icuntur arcus diurni dierum artificialium; qui vero infra horizontcm arcus notturni noCi:ium 2rtificialium. in fphzra autem materia.Ji trestarum horum circulorii, ad vi~ a~dam confufio~em, poi:untu~; duo videlicet rropici, & ~quator. cum'. Jgttur fol motu dturno vmfornuter moueatur J fequirur vbi arcus diurni' fuerint~quale.s nodurnis,dies nottibus par iter adrequari. vbi .vero maio .. res, vel minores fuerint, m2.iores pat irer, acminores fore dies noCiibus. Hi~c ~equitur in fphrera retta perpetuum dfe a:quinottium, quo~~ exmatenalt fpha:ra .ita ~onftit~ta~vc p~li.mundi fmt in ~or~zotc, ( quz·dl fph¥;.. rz rect:re CQn{btutto )_fac1le mtelhgJ potcfi.ex .t~h emm _conftitutione·ap ... paret vtrumque troptcum , a:quatorem.,ac prowde rehquos omnc:s[oJis, paral}elos ibi cooceptos, bifari3 m ab horizonte dlllidi, ac proprerea arcus .dmrn.os, ac noaurnos dfc aquales. in fpha:ris vcro obliquis vfque ad· po!Jeleuationem gra.66 + quooiam horizon fecat omnes paralkios,cx-cepto a:quarore, in:Equalicer,ita vt .omnes. arcus diurni,qui (un.c ab ~qua~ tote ad polum eleuatu~rnaiores fint noCiu rnis:rcliqui v.ero ad polu occJJI:· - tum v}tr~ a:quatoreJ fint min orcs ooB:urnis( quod in mar:eriali fph~rJ obH qu~ co!htuta appar~bit,)feq,uitur m.aiores dfC: dies verJus polu e l eu~tqm. q.uam |